📌 Định nghĩa ngắn
Kỷ luật viên chức giáo viên là hình thức xử lý chế tài do người có thẩm quyền (Hiệu trưởng, cấp quản lý) áp dụng bằng văn bản đối với giáo viên đang là viên chức khi có hành vi vi phạm pháp luật, nội quy đơn vị hoặc chuẩn nghề nghiệp giáo viên.
📖 Giải thích chi tiết
Theo Luật Viên chức 2010 (58/2010/QH12) (Điều 42, Điều 43, được sửa đổi bởi Luật 52/2019/QH14), kỷ luật viên chức gồm 4 hình thức: khiển trách, cảnh cáo, cách chức và bãi nhiệm (bãi nhiệm chỉ áp dụng với chức vụ quản lý do bổ nhiệm). Nguyên tắc áp dụng: khách quan, công bằng, công khai, khớp với mức độ vi phạm và đúng thẩm quyền, đúng trình tự thủ tục.
Điều 45 Luật Viên chức 2010 quy định thẩm quyền kỷ luật: Hiệu trưởng hoặc Trưởng đơn vị sự nghiệp công lập có quyền khiển trách, cảnh cáo; người có thẩm quyền bổ nhiệm có quyền cách chức, bãi nhiệm. Giáo viên bị kỷ luật được quyền tự bảo vệ, khiếu nại và yêu cầu phục hồi danh dự. Điều 46 quy định thời hiệu xử lý: 1 năm kể từ ngày vi phạm (2 năm với cách chức, bãi nhiệm). Hành vi vi phạm Chuẩn nghề nghiệp giáo viên theo Thông tư 20/2018/TT-BGDĐT là một trong các căn cứ xem xét kỷ luật.
Cập nhật 2026: Từ ngày 1/1/2026, kỷ luật nhà giáo còn được điều chỉnh bởi Luật Nhà giáo 2025 (73/2025/QH15). Từ ngày 1/7/2026, toàn bộ chế độ kỷ luật viên chức áp dụng theo Luật Viên chức 2025 (129/2025/QH15) thay thế hoàn toàn Luật 58/2010/QH12. Sinh viên sư phạm và người dự thi viên chức giáo viên cần theo dõi nghị định, thông tư hướng dẫn mới ban hành trong năm 2026.
💡 Ví dụ thực tế
- Ví dụ 1: Giáo viên tiểu học có hành vi bạo lực với học sinh (vi phạm Chuẩn nghề nghiệp tại Thông tư 20/2018/TT-BGDĐT): bị kỷ luật cảnh cáo; trường hợp nghiêm trọng hoặc tái phạm có thể bị cách chức.
- Ví dụ 2: Giáo viên THPT tự ý bỏ giảng không lý do nhiều buổi: Hiệu trưởng ra quyết định khiển trách; tái phạm trong 12 tháng có thể nâng lên cảnh cáo.
- Ví dụ 3: Giáo viên mầm non vi phạm quy trình an toàn chăm sóc trẻ gây hậu quả nghiêm trọng: cấp có thẩm quyền bổ nhiệm xem xét cách chức hoặc chấm dứt hợp đồng làm việc.
🔗 Thuật ngữ liên quan
Hình thức kỷ luật viên chức, Thẩm quyền kỷ luật, Thời hiệu xử lý kỷ luật, Tạm đình chỉ công tác, Chuẩn nghề nghiệp giáo viên, Khiếu nại kỷ luật, Hợp đồng làm việc viên chức