📌 Định nghĩa ngắn
Mục tiêu giáo dục là hệ thống các định hướng, yêu cầu cần đạt được về phẩm chất, năng lực và trình độ của người học sau quá trình giáo dục, được quy định cụ thể tại Điều 7 của Luật Giáo dục 2019.
📖 Giải thích chi tiết
Mục tiêu giáo dục là khái niệm nền tảng trong sư phạm, thể hiện định hướng cuối cùng mà hệ thống giáo dục hướng tới. Theo Luật Giáo dục 2019 (43/2019/QH14, có hiệu lực từ 01/7/2020), Điều 7 quy định rõ mục tiêu giáo dục theo từng cấp học: giáo dục mầm non nhm phát triển toàn diện trẻ em; giáo dục phổ thông nhằm hình thành phẩm chất, năng lực công dân; giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại học nhằm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.
Trong thực tiễn giảng dạy, mục tiêu giáo dục được phân thành nhiều cấp độ: mục tiêu tổng quát (quốc gia), mục tiêu cấp học, mục tiêu môn học và mục tiêu bài học. Đối với giáo viên phổ thông, việc xác định mục tiêu là bước đầu tiên khi soạn giáo án theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 ban hành kèm Thông tư 32/2018/TT-BGDĐT (đã sửa đổi bởi Thông tư 13/2022 và Thông tư 17/2025). Mục tiêu cần đạt bao gồm yêu cầu về phẩm chất chủ yếu và 3 năng lực cốt lõi: tự chủ và tự học; giao tiếp và hợp tác; giải quyết vấn đề và sáng tạo.
Cập nhật 2026: Từ 01/01/2026, Luật Nhà giáo 2025 (73/2025/QH15) chính thức có hiệu lực, quy định rõ trách nhiệm nhà giáo trong việc thực hiện mục tiêu giáo dục, đặc biệt chú trọng phát triển phẩm chất và năng lực người học. Đồng thời, từ 01/07/2026, Luật Viên chức 2025 (129/2025/QH15) thay thế Luật Viên chức 2010, yêu cầu viên chức ngành giáo dục thực hiện nhiệm vụ phù hợp với mục tiêu giáo dục quốc gia.
💡 Ví dụ thực tế
- Khi dạy bài "Sự đồng biến, nghịch biến của hàm số" (Toán 12), giáo viên xác định mục tiêu: về kiến thức, học sinh nhận biết tính đồng biến/nghịch biến; về năng lực, rèn kỹ năng tính toán và giải quyết vấn đề; về phẩm chất, rèn tính cẩn thận, chính xác.
- Trong giáo dục mầm non, mục tiêu hoạt động khám phá về nưc có thể là: trẻ nhận biết tính chất trong suốt, không màu của nước; phát triển ngôn ngữ mô tả và kỹ năng quan sát.
- Trong tiểu học, mục tiêu tiết học Lịch sử có thể là: học sinh nắm được sự kiện, nhân vật lịch sử tiêu biểu; hình thành lòng yêu nước, tự hào dân tộc; phát triển năng lực tự chủ và tự học.
🔗 Thuật ngữ liên quan
Mục tiêu môn học, Yêu cầu cần đạt, Năng lực cốt lõi, Phẩm chất chủ yếu, Chương trình giáo dục phổ thông 2018, Chuẩn nghề nghiệp giáo viên