TÀI LIỆU LUYỆN THI · MÔN KIẾN THỨC CHUNG — Luật Cán bộ, công chức số 80/2025/QH15 — Chương I và Chương II · Điều 1 đến Điều 14

Cán bộ là người được bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm hoặc chỉ định theo nhiệm kỳ; công chức là người được tuyển dụng vào vị trí việc làm trong biên chế. Cả hai đều hưởng lương từ ngân sách nhà nước (Điều 1).

Viên chức làm việc theo hợp đồng làm việc, hưởng lương từ quỹ tiền lương của đơn vị sự nghiệp công lập, không nằm trong biên chế; công chức tuyển dụng vào vị trí việc làm trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước (Điều 1).

Gồm 5 nguyên tắc (TUÂN–TÔN–CÔNG–HỆ–THỨ BẬC): tuân thủ Hiến pháp và pháp luật; tôn trọng quyền con người, quyền công dân; công khai, minh bạch, đúng thẩm quyền; bảo đảm tính hệ thống, thống nhất, liên tục, thông suốt, chuyên nghiệp, hiện đại và hiệu quả; bảo đảm thứ bậc hành chính và sự phối hợp chặt chẽ (Điều 2).

Điều 4 – Cơ chế thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao, gồm định nghĩa người có tài năng trong hoạt động công vụ (4 dấu hiệu: tư duy đổi mới dám nghĩ dám làm dám chịu trách nhiệm, phẩm chất đạo đức tốt có khát vọng cống hiến, năng lực chuyên môn vượt trội, thành tích nổi bật bằng sản phẩm cụ thể) và cơ chế đãi ngộ. Đây là điều mới không có trong Luật 22/2008/QH12.

Theo khoản 5 Điều 7, xử lý theo 3 bước: (1) BÁO CÁO BẰNG VĂN BẢN với người ra quyết định; (2) nếu vẫn buộc thi hành thì PHẢI CHẤP HÀNH, đồng thời BÁO CÁO CẤP TRÊN TRỰC TIẾP của người đó; (3) khi ấy KHÔNG PHẢI CHỊU TRÁCH NHIỆM về hậu quả, người ra quyết định chịu trách nhiệm.

Người đứng đầu gánh ba tầng nghĩa vụ (phép cộng 4+6+7): thực hiện Điều 6 (4 nghĩa vụ đối với Đảng, Nhà nước và Nhân dân), Điều 7 (6 nghĩa vụ trong thi hành công vụ) và 7 nghĩa vụ riêng tại Điều 8 gồm lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra, đôn đốc; tổ chức phòng chống quan liêu, tham nhũng, tiêu cực và chịu trách nhiệm khi để xảy ra; thực hiện dân chủ cơ sở, văn hóa công sở; cắt giảm tối đa thủ tục hành chính; giải quyết khiếu nại, tố cáo.

Hai quyền riêng: được giao quyền tương xứng với nhiệm vụ (khoản 1) và nhà ở công vụ (khoản 3) – Luật Viên chức không có hai quyền này (Điều 9).

Chương II có 4 mục, nhiều hơn Luật Viên chức một mục. Ngoài nghĩa vụ, quyền và điều cấm, công chức có riêng Mục 3 về đạo đức công vụ và văn hóa giao tiếp (Điều 12, Điều 13) – Luật Viên chức không có mục tương ứng.

Điều 14 liệt kê 6 khoản những việc cán bộ, công chức không được làm.

Dãy số khoản cần thuộc: Điều 1 (2 khoản) – Điều 2 (5 khoản) – Điều 3 (7 khoản) – Điều 4 (5 khoản) – Điều 5 (13 thuật ngữ).