📌 Định nghĩa ngắn
Thông tư 20/2018/TT-BGDĐT được Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành ngày 10/10/2018, có hiệu lực kể từ ngày ký, quy định Chuẩn nghề nghiệp giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông (tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông). Đây là khung đánh giá năng lực, phẩm chất áp dụng chung cho mọi giáo viên phổ thông, không phân biệt cấp học.
📖 Giải thích chi tiết
Thông tư 20/2018/TT-BGDĐT ban hành ngày 10/10/2018 là văn bản nền tảng quy định Chuẩn nghề nghiệp giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông, áp dụng thống nhất cho giáo viên tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông. Chuẩn gồm 5 tiêu chuẩn (15 tiêu chí) theo Điều 3 TT 20/2018/TT-BGDĐT: (1) Phẩm chất nhà giáo (đạo đức, lối sống); (2) Phát triển chuyên môn, nghiệp vụ (lập kế hoạch, tổ chức dạy học, kiểm tra đánh giá); (3) Xây dựng môi trường giáo dục (an toàn, lành mạnh, phòng chống bạo lực học đường); (4) Phát triển mối quan hệ giữa nhà trường, gia đình và xã hội; (5) Sử dụng ngoại ngữ hoặc tiếng dân tộc, ứng dụng công nghệ thông tin, khai thác và sử dụng thiết bị công nghệ trong dạy học, giáo dục. Mỗi tiêu chí được đánh giá ở 3 mức: đạt/khá/tốt (mức cao bao gồm yêu cầu mức thấp hơn liền kề). Chuẩn này là căn cứ đánh giá, xếp loại giáo viên theo các hạng chức danh nghề nghiệp quy định tại Thông tư 01-04/2021/TT-BGDĐT (sửa đổi bởi Thông tư 08/2023/TT-BGDĐT): hạng III (mới vào nghề), hạng II (sau 9 năm), hạng I (sau 6 năm hạng II, tối thiểu 15 năm tổng).
Về thực tiễn, sinh viên sư phạm cần nắm Chuẩn nghề nghiệp ngay từ khi thực tập, vì đây vừa là căn cứ để nhà trường đánh giá giáo viên hằng năm, vừa là nội dung thi/xét tuyển viên chức giáo viên theo Nghị định 115/2020/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 85/2023/NĐ-CP) và Nghị quyết 248/2025/QH15 phân cấp thẩm quyền tuyển dụng cho Sở GDĐT. Đề thi viên chức thường lồng ghép câu hỏi về tiêu chuẩn phẩm chất, năng lực sư phạm vào phần thi trắc nghiệm hoặc phỏng vấn.
Cập nhật 2026: Kể từ ngày 01/01/2026, Luật Nhà giáo 2025 (Luật 73/2025/QH15) có hiệu lực, thay thế các quy định về nhà giáo trước đó. Theo khoản 1 Điều 115 Luật này, các đề án vị trí việc làm đã phê duyệt trước ngày 01/01/2026 được tiếp tục thực hiện trong 12 tháng. Song song đó, Luật Viên chức 2025 (Luật 129/2025/QH15) có hiệu lực từ 01/7/2026, thay thế Luật Viên chức 58/2010/QH12. Thông tư 20/2018/TT-BGDĐT có thể được sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với hai Luật mới này — sinh viên sư phạm cần theo dõi thường xuyên trên chinhphu.vn.
💡 Ví dụ thực tế
- Sinh viên sư phạm năm cuối: Dùng 5 tiêu chuẩn của Thông tư 20/2018 để tự đánh giá năng lực trước khi đi thực tập tốt nghiệp, giúp xác định điểm mạnh/yếu và lập kế hoạch phát triển nghề nghiệp cá nhân.
- Giáo viên mới vào nghề (hạng III): Cần đạt mức tối thiểu các tiêu chí ở các tiêu chuẩn Phẩm chất nhà giáo, Phát triển chuyên môn nghiệp vụ, Xây dựng môi trường giáo dục, Phát triển mối quan hệ nhà trường-gia đình-xã hội, Sử dụng ngoại ngữ + CNTT; sau 9 năm đạt chuẩn (theo Thông tư 02/2021/TT-BGDĐT đối với GV Tiểu học, hoặc Thông tư 03/2021/TT-BGDĐT đối với GV THCS) mới được xét thăng hạng II.
- Thi viên chức giáo viên THCS môn Toán: Phần thi phỏng vấn thường hỏi về tiêu chuẩn Phẩm chất nhà giáo (yêu nghề, trách nhiệm) hoặc năng lực xây dựng kế hoạch dạy học theo Công văn 3280/BGDĐT-GDTrH — kết hợp với Chuẩn nghề nghiệp tại Thông tư 20/2018.
🔗 Thuật ngữ liên quan
Chuẩn nghề nghiệp giáo viên, Phẩm chất nhà giáo, Mã số chức danh nghề nghiệp giáo viên, Luật Nhà giáo 2025, Luật Viên chức 2025, Công văn 3280/BGDĐT-GDTrH