Ghé chơi cùng tuyencongchuc.com trên Threads, Facebook và Zalo Mời anh chị em ghé chơi và theo dõi kênh của chúng mình nhé! Threads Facebook Zalo

Nghiệp vụ hải quan

Tổng quan thủ tục hải quan

Hàng hoá thuộc diện phải làm thủ tục khi đi qua biên giới sẽ đi qua thủ tục hải quan; một số trường hợp được miễn hoặc áp dụng cách làm riêng tuỳ loại hàng và chế độ. Bài này vẽ bức tranh chung: ai làm gì, theo thứ tự nào và vì sao cần có thủ tục.

  • Trình độ: Cơ bản
Cảnh cửa khẩu với xe chở hàng xếp hàng qua các làn kiểm tra

Lưu ý: Tài liệu tham khảo tự biên soạn, không phải văn bản pháp luật hay tư vấn pháp lý.

Thủ tục hải quan là gì?

Khi một lô hàng được đưa vào hoặc đưa ra khỏi lãnh thổ một nước, nhà nước cần biết hàng đó là gì, của ai, có hợp pháp không và có phải nộp thuế hay không. Thủ tục hải quan là chuỗi việc mà người có hàng và cơ quan hải quan cùng thực hiện để trả lời những câu hỏi đó.

Hãy hình dung một lô hàng thương mại: doanh nghiệp khai hàng gì, trị giá bao nhiêu, cơ quan hải quan tiếp nhận hồ sơ, phân luồng, kiểm tra khi cần rồi mới cho hàng đi tiếp. Hành lý cá nhân của hành khách thường theo quy trình riêng và có ngoại lệ tuỳ từng trường hợp, nên không đồng nhất với quy trình hàng hoá thương mại.

Những bên tham gia

Mỗi lô hàng thường có người bán, người mua, hãng vận chuyển và cơ quan hải quan. Người làm thủ tục có thể là chủ hàng hoặc đại lý làm thủ tục hải quan thay cho chủ hàng.

  • Chủ hàng: người xuất khẩu hoặc nhập khẩu, chịu trách nhiệm về thông tin đã khai.
  • Đại lý làm thủ tục hải quan: đơn vị làm thay khi chủ hàng không tự làm.
  • Hãng vận chuyển: đưa hàng đến cửa khẩu và cung cấp chứng từ vận tải.
  • Cơ quan hải quan: tiếp nhận hồ sơ, kiểm tra, giám sát và cho phép hàng đi tiếp.

Bức tranh chung các bước

Dù hàng nhập hay hàng xuất, quy trình thường đi theo một mạch: chuẩn bị chứng từ, khai báo, được phân luồng, kiểm tra nếu cần, thực hiện nghĩa vụ tài chính rồi thông quan. Từng bước sẽ được giải thích ở các bài sau trong chuyên trang này.

Hiện nay phần lớn khâu khai báo được thực hiện bằng phương thức điện tử, nên người làm thủ tục không phải mang giấy tờ đến nộp trực tiếp trong mọi trường hợp.

Vì sao cần thủ tục?

Thủ tục giúp nhà nước thu đúng thuế, ngăn hàng cấm và hàng giả, bảo vệ sức khoẻ cộng đồng và thống kê thương mại. Với doanh nghiệp, làm đúng thủ tục giúp hàng thông suốt, tránh bị phạt và mất thời gian.

Quy định cụ thể có thể thay đổi theo thời gian. Khi cần làm thật, hãy tra cứu văn bản hiện hành hoặc hỏi cơ quan hải quan.

Thuật ngữ Anh–Việt

Bảng thuật ngữ Anh–Việt của bài
Tiếng AnhTiếng ViệtNghe
customs procedure thủ tục hải quan
customs authority cơ quan hải quan
importer người nhập khẩu
exporter người xuất khẩu
customs broker đại lý làm thủ tục hải quan
consignment lô hàng
border gate cửa khẩu
clearance thông quan

Lưu ý khi học

  • Thủ tục hải quan áp dụng cho cả hàng xuất khẩu lẫn hàng nhập khẩu, không chỉ hàng nhập.
  • Thuê đại lý làm thay không có nghĩa là chủ hàng hết trách nhiệm về thông tin đã khai.
  • Quy định chi tiết thay đổi theo thời gian, nên tài liệu này chỉ để hiểu khái quát.

Bài liên quan

Tự kiểm tra

Chọn một đáp án cho mỗi câu. Kết quả chỉ hiện trên máy bạn.

  1. Mục đích chung của thủ tục hải quan là gì?
  2. Ai có thể làm thủ tục hải quan thay cho chủ hàng?
  3. Thủ tục hải quan áp dụng cho loại hàng nào?
  4. Trình tự chung hợp lý nhất của một lô hàng là gì?

Đã trả lời 0/4 câu.

Nguồn tham khảo

Cập nhật lần cuối: